Behind the screens

Iep Visser

We moeten mensen écht en zonder vooroordelen horen, hun signalen oppikken en ervoor zorgen dat die op de juiste plek terechtkomen.

Iep Visser
Iep Visser

Justis op weg naar 2025: ambitieuze uitvoering met oog voor mensen

“Toen we gingen nadenken over een nieuwe visie voor de periode 2021-2025, werd al snel duidelijk dat we als organisatie niet opeens een volledig andere weg zouden inslaan. Wel wilden we met onze medewerkers, eigenaar, opdrachtgevers en andere stakeholders in gesprek over waar aanscherping van onze koers nodig was. De basis is dan ook hetzelfde gebleven: door het vak screenen professioneel uit te oefenen en verder te ontwikkelen, willen we bijdragen aan een veilige en rechtvaardige samenleving.”

Meer slagvaardigheid en balans

“We hebben gemerkt dat de maatschappelijke behoefte aan een toets op de betrouwbaarheid van mensen en organisaties toeneemt. We spelen daarop in met de uitbreiding van bestaande screeningsproducten en, waar nodig, de ontwikkeling van nieuwe producten. Dat moet natuurlijk wel beheerst en zorgvuldig gebeuren.

Om te blijven aansluiten bij wat de samenleving van ons vraagt, moeten we slagvaardig zijn. Daar ligt ruimte voor verbetering. Een nieuw element in onze visie is dan ook dat we daadkrachtiger en sneller willen inspelen op wat er in de wereld om ons heen gebeurt. Een voorbeeld hiervan is het recente initiatief van onze accountmanagers om samen te kijken wat de producten van hun afdelingen kunnen betekenen voor de aanpak van zorgfraude. Dit moet ervoor zorgen dat we gemeenten zo snel mogelijk iets concreets kunnen aanbieden, zodat zij onze producten beter kunnen gebruiken.

We houden dus aandacht voor vernieuwing, maar hebben in onze nieuwe visie wel meer oog voor de balans tussen vernieuwen en het dagelijkse werk. Voorop staat dat we voor onze klanten een betrouwbare partner willen blijven.”

Een toegankelijke organisatie met oog voor mensen

“De ondertitel van onze nieuwe visie is ‘ambitieuze uitvoering met oog voor mensen’. Dit raakt aan iets wat ik persoonlijk heel belangrijk vind: de toegankelijkheid van onze organisatie voor iedereen in de samenleving. Mensen moeten Justis kunnen bereiken, ongeacht of zij wel of niet digitaal vaardig zijn. En wij moeten deze mensen écht en zonder vooroordelen horen, hun signalen oppikken en ervoor zorgen dat die op de juiste plek terechtkomen. De toeslagenaffaire heeft nog maar eens onderstreept hoe belangrijk dit is. We willen niemand uitsluiten of als een nummer behandelen. Dit geldt voor de mensen buiten, maar ook voor de mensen binnen onze eigen organisatie. Om dat waar te maken zullen we moeten zorgen voor de juiste techniek, capabele medewerkers die elkaar weten te vinden en bewustwording op alle niveaus van onze organisatie.”

Samen de meerwaarde van screening voor de samenleving vergroten

“We zijn als Justis de afgelopen jaren duidelijk gegroeid in onze rol van screeningsautoriteit. De komende jaren willen we hierop verder bouwen. Door in verbinding te staan met onze omgeving, onze kennis te delen en nog meer de samenwerking te zoeken. Met ketenpartners, maar ook met organisaties die aan het verkennen zijn welke meerwaarde screening voor hen zou kunnen hebben. Ik nodig u van harte uit om samen met ons het vak screenen de volgende impuls te geven!”

Iep Visser
Algemeen directeur Justis

Lees de tekst van onze nieuwe visie. Bekijk een infographic die onze visie op compacte wijze weergeeft.

Screenen in de praktijk

Signalen, oplossingen en resultaten

  1. 1

    VOG-check meer dan 100.000 keer bezocht

    Probleem

    Een deel van de mensen die een VOG aanvraagt (zoals jongeren en mensen met een strafblad) ervaart het aanvragen van een VOG als spannend. Wat is een VOG precies? Waar wordt naar gekeken tijdens de beoordeling? En wie of wat bepaalt eigenlijk of je wel of geen VOG krijgt? Mensen schatten hun kansen op een VOG vaak onterecht laag in. Sommigen zien zelfs helemaal af van de aanvraag, uit angst voor afwijzing.

    Oplossing

    Om mensen te laten zien waar hun kansen liggen, lanceerde Justis in maart 2020 de VOG-check. Bezoekers worden langs een aantal schermen met vragen geleid, die inzichtelijk maken waar Justis naar kijkt bij de beoordeling van een aanvraag. De check laat daarnaast zien dat niet ieder strafbaar feit het krijgen van een VOG in een bepaalde branche in de weg hoeft te staan.

    Resultaat

    Meer dan 100.000 bezoeken en 69.000 checkuitslagen in een jaar tijd.

  2. 2

    iCOV en TRACK maken hun afnemers samen meer wegwijs

    Probleem

    Opsporingsdiensten en toezichthouders kunnen zowel bij iCOV (infobox Crimineel en Onverklaarbaar Vermogen) als bij TRACK (de afdeling van Justis die het toezicht op rechtspersonen uitvoert) terecht voor informatieproducten ter ondersteuning van lopende onderzoeken. Zij vragen zich regelmatig af in welke onderzoeksfase ze het beste bij wie terechtkunnen en wat de verschillen en voordelen van de informatieproducten zijn.

    Oplossing

    iCOV en TRACK hebben een gezamenlijk project uitgevoerd om de overeenkomsten en verschillen tussen hun informatieproducten in kaart te brengen en na te gaan hoe zij, door samen op te trekken, bestaande en potentiële nieuwe afnemers zo goed mogelijk kunnen bereiken, ondersteunen en bedienen.

    Resultaat

    Een duidelijker beeld van hoe de informatieproducten van iCOV en TRACK elkaar aanvullen, gezamenlijk communicatiemateriaal en beter geïnformeerde afnemers. En natuurlijk een waardevolle samenwerking tussen de organisaties!

  3. 3

    COVOG-webinars slaan goed aan

    Probleem

    De afdeling Centraal Orgaan Verklaring Omtrent het Gedrag (COVOG) geeft regelmatig voorlichting over de VOG-screening. Normaal gebeurt dit in de vorm van trainingen, workshops of bijeenkomsten bij Justis of op locatie. Door de coronamaatregelen ontstond er behoefte aan online voorlichtingsactiviteiten.

    Oplossing

    COVOG heeft sinds vorig jaar ingezet op online voorlichting. Naast voorlichting via Webex geeft de afdeling sinds dit jaar professionele webinars vanuit een echte studio. Professionals kunnen zo ook in tijden van corona hun kennis over de VOG-screening verbreden.

    Resultaat

    Twee succesvolle webinars met in totaal 895 deelnemers. Het meest recente webinar over de VOG als screeningsmiddel werd door 88 procent van de kijkers die het evaluatieformulier hadden ingevuld, gewaardeerd met een acht of hoger.

    Later dit jaar organiseert COVOG onder meer webinars voor jongeren en organisaties die met vrijwilligers werken. Wilt u een webinar terugkijken of meer informatie over toekomstige webinars ontvangen? Kijk dan op justis.nl of stuur een mail naar vog.voorlichting@justis.nl.

  4. 4

    TRACK biedt hulp bij de aanpak van coronagerelateerde criminaliteit

    Probleem

    Uit gesprekken met partnerorganisaties zoals het UWV, de RVO, de Belastingdienst, de Inspectie SZW en de FIOD, bleek dat er tijdens de corona-uitbraak nieuwe risico’s ontstonden, die samenhingen met de situatie. Denk aan misbruik van steunmaatregelen of fraude met mondkapjes. Onze partnerorganisaties wilden weten hoe Justis kon helpen bij het detecteren van deze risico’s en het bestrijden van deze nieuwe vormen van misbruik, fraude en criminaliteit.

    Oplossing

    TRACK heeft eerst goed gekeken hoe genoemde partners hun uitvoerende rol invullen. Op basis daarvan heeft TRACK in een factsheet uitgewerkt welke vormen van ondersteuning - kennis, expertise en informatieproducten - de afdeling precies kan bieden.

    Resultaat

    Partners weten beter voor welke ondersteuning ze bij ons terechtkunnen. Wij hebben hen de afgelopen maanden al meerdere keren kunnen helpen

In gesprek met...
VNG Naleving

In gesprek met...
VNG Naleving

VNG Naleving adviseert en ondersteunt gemeenten bij toezicht en handhaving in het sociaal domein. Marlieke van der Lelij is als senior adviseur werkzaam op het dossier Kinderopvang. Daar heeft ze veel te maken met Justis, als uitvoerder van de continue screening die in 2013 voor de sector is ingevoerd. Samen met Justis en andere ketenpartners als het ministerie van SZW, DUO en GGD GHOR Nederland maakt zij zich sterk voor effectieve en praktijkgerichte uitvoering van toezicht en handhaving, zodat de kinderopvang een gezonde en vooral veilige omgeving blijft voor opgroeiende kinderen.

Spin in het web

“Als VNG Naleving zijn we een soort spin in het web, die met alle partijen in de keten contact heeft. Doordat we de wet- en regelgeving goed kennen, met onze voeten in de klei staan en een breed netwerk hebben, kunnen we een verbindende schakel zijn tussen beleid en uitvoering. We denken mee over hoe we beleidsmatige ontwikkelingen slim kunnen inpassen in de werkprocessen en de ict-systemen van gemeenten. We geven trainingen, beantwoorden vragen en geven signalen over wat in de praktijk wel en niet werkt door aan de beleidsbepalers. Dit doen we met een klein team van zes mensen, in nauwe samenwerking met de andere onderdelen van de VNG-organisatie.”

Begrijpen hoe screening in zijn werk gaat

“De continue screening in de kinderopvang is met de komst van het Personenregister Kinderopvang in 2018 sneller en zorgvuldiger geworden. Voor die tijd gebruikten we allerlei systemen naast elkaar en was nog niet alles goed geautomatiseerd. Nu dit beter op orde is, merk ik dat gemeenten en GGD’en meer behoefte krijgen aan inzicht in het achterliggende screeningsproces. Ze willen snappen wat de redenen kunnen zijn om geen VOG af te geven. Wat is er aan de hand, waarnaar en naar wie is precies gekeken, welke afwegingen zijn er gemaakt? Het VOG-proces kan voor hen soms wat ongrijpbaar zijn.”

Effectiever opereren als keten

“Gelukkig staat Justis er heel erg voor open om te vertellen hoe een en ander in zijn werk gaat. Tijdens ons jaarlijkse congres voor gemeenten en GGD’en bijvoorbeeld, of tijdens onze trainingen voor nieuwe toezichthouders in de kinderopvang. Monica Yeung (accountmanager van de Justis-afdeling COVOG, red.) heeft al heel wat workshops en presentaties voor ons verzorgd! Zij neemt ook deel aan het uitvoerend overleg dat we als ketenpartners regelmatig hebben. Daar bespreken we hoe we onze informatie-uitwisseling verder kunnen verfijnen en hoe we gemeenten en GGD’en beter kunnen faciliteren in het gebruik van die informatie.

Iedereen is ervan doordrongen dat in de kinderopvang met een kwetsbare doelgroep wordt gewerkt, die je goed moet beschermen. Betrouwbaar personeel is daarvoor essentieel. Dit vraagt om zorgvuldige screening, goed toezicht en gerichte handhaving. Ik vind het mooi om samen met partners als Justis een bijdrage te kunnen leveren aan iets dat zo belangrijk is voor onze kinderen.”

Kerncijfers

januari tot en met april 2021

VOG

456.486 aanvragen
807 geweigerd

Naamswijzigingen

685 goedgekeurd
39 geweigerd

Buitengewoon opsporingsambtenaar

2.033 afgegeven opsporingsaktes
2 geweigerd

Conclusies Bibob-adviezen

57 ernstige mate gevaar
16 mindere mate gevaar
53 geen gevaar

Toezicht op rechtspersonen

81 risicomeldingen
253 netwerktekeningen

Vergunningen Wet Particuliere Beveiligsorganisaties en Recherchebureaus

203 verleend
9 geweigerd

Garantstellingsregeling curatoren

71 nieuwe verzoeken
44 verhogingsverzoeken

Ontheffing Wet Wapens en Munitie

105 goedgekeurd
2 geweigerd

Gedragsverklaring aanbesteden

4.600 aangevraagd

Gratieverzoeken

27 toegewezen
103 afgewezen

Marginale afwijkingen voorbehouden.